Πρακτικές συμβουλές για τη ΔΕΠΥ

 Η ΔΕΠΥ ως μία από τις συνηθέστερες νευροαναπτυξιακές διαταραχές της παιδικής ηλικίας, χαρακτηρίζεται από τρεις βασικές κατηγορίες συμπτωμάτων. Οι κατηγορίες αυτές είναι η δυσκολία διατήρησης της προσοχής, η δυσκολία στη συγκέντρωση καθώς και η αυξημένη κινητική δραστηριότητα. 

Πολλές φορές, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας της μάθησης, αυτά τα συμπτώματα μπορούν να γίνουν τροχοπέδη στη μετάδοση γνώσεων από μέρους του εκπαιδευτικού αλλά και του γονέα που βοηθάει στη μελέτη το παιδί του, αλλά και στον ίδιο το μαθητή, ο οποίος έχει ως στόχο να κατακτήσει τη γνώση και να βρίσκεται στο επίπεδο των συμμαθητών του.

Κατά τη διάρκεια λοιπόν του μαθήματος, φροντίζουμε να ακολουθούμε κάποια βήματα ούτως ώστε να γίνει πιο εύκολη η μαθησιακή διαδικασία.

1. Πρώτα απ' όλα, για να περιοριστεί η η κινητική δραστηριότητα, θα πρέπει να γίνονται μικρά διαλείμματα, το χρόνο των οποίων θα γνωρίζει το παιδί. Με τον τρόπο αυτό, θα ξέρει ότι μπορεί να σηκωθεί, να κινηθεί, συγκεκριμένη στιγμή και θα αυξηθεί η συγκέντρωσή του την υπόλοιπη ώρα.
2.  Μπορούμε να δώσουμε στο παιδί να κρατάει κάποιο μπαλάκι antistress ή να κάθεται σε μια καρέκλα γραφείου της οποίας η πλάτη κινείται (ιδανικά μπορεί να χρησιμοποιηθεί η μπάλα γυμναστικής pilates, που λειτουργεί ευεργετικά, αφού το παιδί εκτονώνει την ενέργειά του χωρίς να σηκώνεται).
3. Όσον αφορά τη συγκέντρωση, θα πρέπει να επικεντρωθούμε στη μείωση οπτικών ερεθισμάτων, τα οποία υπάρχουν στο δωμάτιο και ιδιαίτερα στο μέρος το οποίο κάθεται και κάνει μάθημα. Από τη στιγμή που υπάρχουν πολλά στυλό, μολύβια και γόμες, μέχρι να επιλέξει αυτό το οποίο θα χρησιμοποιήσει, ενδεχομένως να ξεχάσει την εντολή.
4. Επίσης, τα πράγματα που βρίσκονται στο χώρο του, καλό είναι να έχουν συγκεκριμένες θέσεις και να μην αλλάζουν. Αυτό δημιουργεί στο παιδί μια ασφάλεια και μια σιγουριά και δεν του προσθέτει ακόμη ένα ερέθισμα διάσπασης.
5. Είναι πολύ σημαντικό να διατυπώνουμε σαφείς και άμεσες εντολές, χωρίς ερώτηση. πχ. Άνοιξε σε παρακαλώ το βιβλίο σου και κάνε την άσκηση 5 και όχι, Θα μπορούσες να ανοίξεις το βιβλίο σου;
6. Ανάλογα με την ηλικία (από τη μικρότερη προς τη μεγαλύτερη) δίνουμε από μία έως περισσότερες εντολές αλλά πάντα με σαφήνεια.
7. Η διατήρηση της προσοχής του παιδιού, θα πρέπει να εμπεριέχει κίνητρο. Είναι όμορφο και θα έχει αποτέλεσμα εάν δώσουμε ένα κείμενο πχ που αναφέρεται σε ένα θέμα ενδιαφέρον για το μαθητή.
8. Έχει παρατηρηθεί ότι οι μαθητές με ΔΕΠΥ ανταποκρίνονται πολύ καλύτερα ΄και διατηρούν για πολύ περισσότερο χρονικό διάστημα την προσοχή τους, όταν περιμένουν μια ελκυστική ανταμοιβή. Αυτό μπορεί να είναι είτε ένα αυτοκόλλητο, είτε η ανάθεση μιας δουλειάς.
9. Χρησιμοποιούμε πολύ τα σχεδιαγράμματα. Οι γεμάτες σελίδες με μεγάλα κείμενα και μακροπερίοδο λόγο μπορεί να λειτουργήσουν αποτρεπτικά για το παιδί.
10. Όσον αφορά το συμπεριφορικό κομμάτι, προσπαθούμε να εστιάσουμε στην επιθυμητή συμπεριφορά και όχι σε αυτό που δεν επιθυμούμε να κάνει το παιδί. Γι' αυτόν ακριβώς το λόγο, καλό είναι να αποφεύγονται οι τιμωρίες.

Θυμόμαστε πάντα ότι δεν είναι επιθυμία του παιδιού να διασπάται, να μην συγκεντρώνεται και να κινείται συνεχώς. Όσο δύσκολο είναι για τον εκπαιδευτικό εκείνη τη στιγμή, άλλο τόσο είναι και για εκείνο που προσπαθεί. Γι΄αυτόν ακριβώς το λόγο, θα προσπαθήσουμε να ανακαλύψουμε τον τρόπο που εκείνο προσλαμβάνει τη γνώση.

Διαβάζοντας μαθαίνουμε να γράφουμε.

Το διάβασμα εξωσχολικών βιβλίων αποτελεί μια δραστηριότητα που τα παιδιά δεν τα έλκει, ιδιαίτερα όταν οι μαθητές αυτοί έχουν και κάποιου είδους μαθησιακή δυσκολία.

Είναι γεγονός ότι η ανάγνωση αποτελεί μια ιδιαίτερα πολύπλοκη διαδικασία για τους μαθητές. Η ύπαρξη δε, μαθησιακών δυσκολιών η' η διάσπαση προσοχής δυσκολεύει τα παιδιά να κατανοήσουν αυτό που διαβάζουν, καθώς καταναλώνουν πολύ χρόνο για να διαβάσουν. Πολλές φορές, μάλιστα η απουσία σημείων στίξης στην ανάγνωση τους, η οποία δε χρωματίζει το λόγο αλλά και οι παύσεις, λόγω κόπωσης σε σημεία που δεν είναι σωστά, μπορεί να δώσει διαφορετικό νόημα στο κείμενο καθώς και να χαθούν νοήματα σημαντικά για την εξέλιξη της ιστορίας.

Γι αυτό είναι πολύ σημαντικό, όταν συστήνετε στο παιδί να διαβάσει ένα βιβλίο, να γνωρίζετε ότι θα αποκομίσει κάτι από αυτή τη διαδικασία.

• Οι μικρές παύσεις σε κάθε παράγραφο, θα βοηθήσουν πολύ, ούτως ώστε να κατανοεί ο μαθητής το νόημα κάθε παραγράφου αλλά και να εμπεδώσει τη σημασία της δημιουργίας παραγράφων στα δικά του κείμενα.
• Το βιβλίο, είναι καλό να είναι 'κοντά' στα ενδιαφέροντά του για να του κεντρίσει το ενδιαφέρον.

Tip! Αυτό μπορεί να του εμπλουτίσει και τις ιδέες του αλλά και να του εξάψει τη φαντασία του στο σχεδιασμό μιας δικής του ιστορίας.

• Πολλά παιδιά κάνουν ορθογραφικά λάθη, καθώς δυσκολεύονται να θυμηθούν και να εφαρμόσουν κανόνες που αφορούν το θέμα και τις καταλήξεις των λέξεων. Η ανάγνωση, σε συνδυασμό με ασκήσεις που αφορούν τις οικογένειες λέξεων, θα βοηθήσουν τους μαθητές να κατηγοριοποιήσουν τις λέξεις και να τις διακρίνουν οπτικά.

• Για να κεντρίσετε το ενδιαφέρον των παιδιών, βάλτε τα να κυκλώσουν λέξεις που τους κάνουν εντύπωση με μια κορδέλα, η' με ένα λαστιχάκι. Θα τους φανεί διασκεδαστικό και πολύ πιο ενδιαφέρον από το κλασικό τρόπο του μολυβιού.

Μια διαφορετική αξιολόγηση

Στη χώρα μας, παρά τις προσπάθειες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια για μια πιο διαφορετική και σύγχρονη αξιολόγηση των μαθητών, συνεχίζει να λειτουργεί η παρωχημένη αξιολόγηση η οποία περισσότερο "ενδιαφέρεται" για μια τελική, αθροιστική αξιολόγηση που έχει στόχο κυρίως τον έλεγχο των μαθησιακών γνώσεων.
Όπως έχει προειπωθεί, σε προηγούμενο άρθρο, η κάθε προσωπικότητα μαθητή-μαθήτριας είναι πολύ διαφορετική και ο τρόπος που προσλαμβάνει τις πληροφορίες και τη γνώση ευρύτερα, είναι εξίσου μοναδικός. Αυτό, από μόνο του καθιστά αναγκαία και τη διαφορετική αξιολόγηση. Σε εκπαιδευτικά συστήματα άλλων χωρών υιοθετείται η αξιολόγηση με αναστοχασμό, που έχει ως στόχο την πολύπλευρη ανάπτυξη του παιδιού, όχι μόνο ως μαθητή αλλά και ως προσωπικότητας. Σύμφωνα με αυτή τη διαδικασία, το παιδί ενισχύεται συνεχώς καθώς εμπλέκεται στη μαθησιακή διαδικασία, κατά την αξιολόγηση αλλά προάγεται και εξελίσσεται και η διδασκαλία, αφού ο εκπαιδευτικός ανατροφοδοτείται μέσα από τις απορίες και την εξέλιξη των μαθητών του.








Οι μαθητές και η διαφορετικότητά τους

Βάση των παραπάνω, αντιλαμβανόμαστε ότι η αξιολόγηση δεν είναι μια διαδικασία που πρέπει να πραγματοποιείται στο τέλος μιας ενότητας ή της σχολικής χρονιάς, αλλά πραγματοποιείται όσο εξελίσσεται η εκπαιδευτική διαδικασία και βοηθάει το μαθητή αλλά και τον εκπαιδευτικό να εξελιχθεί. Εδώ, δεν πρέπει να παραβλεφθεί η παραδοχή ότι ο κάθε μαθητής διαθέτει διαφορετικές κλίσεις, ενδιαφέροντα κι ασχολίες και έχει μεγαλώσει σε διαφορετικά πλαίσια και εικόνες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να ακολουθεί και διαφορετική μαθησιακή πορεία.
Η διαδικασία της αξιολόγησης θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψιν τις διαφορετικές πλευρές και περιοχές ανάπτυξης ενός μαθητή, οι οποίες δε μπορούν να αξιολογηθούν ταυτόχρονα, με εφαρμογές που είναι κοινές για όλους. Αυτό δε θα ήταν δυνατόν να φέρει πολύπλευρα αποτελέσματα για τη μαθησιακή διαδικασία.

Ο εκπαιδευτικός

Ο εκπαιδευτικός λοιπόν θα πρέπει να ακολουθήσει μια πορεία ούτως ώστε να αξιολογήσει  τη μάθηση αλλά και να αξιολογήσει για τη μάθηση.
Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει:

• να συλλέγει συνεχείς πληροφορίες
• να παρατηρεί και να καταγράφει ενδείξεις και στοιχεία
• να μαζεύει αποδεικτικά στοιχεία
• να παρατηρεί ενδεχόμενες αντιδράσεις 

με σκοπό την εξέλιξη και την πρόοδο των μαθητών του και

• να δημιουργεί σιγά σιγά το προφίλ του μαθητή του με το υλικό που έχει συλλέξει
• να ενημερώνει τον ίδιο αλλά και τους γονείς του για την εξέλιξη του

με σκοπό τη συνεχή ανατροφοδότησή του.

Αυτό επιτυγχάνεται από την αλληλεπίδραση του εκπαιδευτικού με τους μαθητές του, από το διάλογο μεταξύ τους, από τα φύλλα αξιολόγησης που δίνει ο εκπαιδευτικός αλλά και από τον τρόπο που τα αντιμετωπίζει το παιδί, από τη συνεργασία μεταξύ τους. Ο δάσκαλος επίσης για να δημιουργήσει το προφίλ του μαθητή, είναι ανάγκη να τον παρατηρεί (τις αντιδράσεις, τις ανάγκες του, τα συναισθήματά του, τη θέληση του για συνεργασία ή όχι κ.ά). 

Όπως γίνεται αντιληπτό, είναι μια αμφίδρομη διαδικασία  και θα πρέπει να πραγματοποιείται, όχι με σκοπό τη βαθμοθηρία αλλά την συγκέντρωση πληροφοριών με σκοπό την εξέλιξη του μαθητή και της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

'Είμαι οπτικός τύπος' κυρία

'Είμαι οπτικός τύπος' κυρία.
Πολλές φορές ακούμε αυτή τη φράση από μαθητές. Η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν γονείς και δάσκαλοι που το ερμηνεύουν ως δικαιολογία, προκειμένου να μη διαβάσει ο μαθητής με τον τρόπο που του έχει ζητηθεί.
Το λεγόμενο 'γνωστικό στυλ' χρησιμοποιείται ως όρος για να περιγράψει τον τρόπο, με τον οποίο το άτομο συνηθίζει να προσλαμβάνει, να επεξεργαζεται και να αποθηκεύει πληροφορίες. Αυτό σχετίζεται με το γενικότερο επίπεδο ικανοτήτων των παιδιών, το οποίο κατακτάται από πολύ μικρή ηλικία.
Σε ένα μεγάλο ωστόσο βαθμό, το στυλ αυτό ενυπάρχει στους μαθητές και αυτό αποδεικνύεται με την ευκολία που, κάποιος μαθητής μπορεί να μάθει 'βλέποντας', 'ακούγοντας' κ.ο.κ
Το 'μαθησιακο στυλ' από την άλλη, το οποίο επίσης συνδέεται με τη γνωστική ανάπτυξη του μαθητή, αναφέρεται στον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίο ο μαθητής προσεγγίζει και μελετάει τις πληροφορίες.
Εάν τα ερεθίσματα τα επεξεργαζεται π.χ οπτικά η' ακουστικά αλλά και το ποια στιγμή της ημέρας το κάνει, εξαρτάται από το μαθησιακο στυλ. Αυτό απαιτεί ιδιαίτερη αυτογνωσία από μέρους των μαθητών προκειμένου να επιλέξουν τον τρόπο που θα μάθουν και τη διαδικασία την οποία θα επιλέξουν.
Είναι πολύ λογικό, βάση των παραπάνω, να θέλει ο κάθε μαθητής, συγκεκριμένο τρόπο να διαβάσει και αντίθετα, αν του ζητηθεί από τον εκπαιδευτικό άλλος τρόπος, να απαιτεί περισσότερο χρόνο και να δυσκολεύεται.

Σημασία σχολικής επιτυχίας.

Δεν είναι λίγες οι φορές που έχουμε ακούσει από μαθητές τις εκφράσεις:
"Δεν ξαναδιαβάζω αυτό το μάθημα."
"Στο μάθημα αυτό δεν είμαι καλός, άρα γιατί να προσπαθώ;"
"Η κυρία δεν μου λέει "μπράβο",. Δεν ξαναδιαβάζω στο μάθημά της.".

Δεν είμαι σίγουρη για το πόσο δίνουμε βαρύτητα στα λόγια αυτά των παιδιών, είτε οι εκπαιδευτικοί, είτε οι γονείς και το ερμηνεύουμε απλά ως "τεμπελιά".
Ως σχολική επίδοση ορίζεται η αξιολόγηση της απόδοσής του σε σχέση με την εκπαιδευτική διαδικασία και τους εκάστοτε μαθησιακούς στόχους, ενώ η σχολική αποτυχία ταυτίζεται με την αδυναμία κατάκτησης των μαθησιακών στόχων και τη χαμηλή σχολική επίδοση- σε συνδυασμό κάποιες φορές, με την παρουσία συνοδών προβλημάτων, όπως προβλήματα συμπεριφοράς ( Kupersmidt & Coie, 1990 ). Όσον αφορά, το κοινωνικό πλαίσιο, η μαθητική ανεπάρκεια εκφράζεται με τη στέρηση εφοδίων για το μέλλον του παιδιού και σε ατομικό επίπεδο με την προσωπική αποτυχία της οικογένειας να το στηρίξει.

Οι εκπαιδευτικοί σήμερα χαρακτηρίζουν "σχολική αποτυχία" το να μη φτάσει μια μερίδα μαθητών και μαθητριών στο αναμενόμενο επίπεδο γνώσεων που ορίζει η κάθε βαθμίδα και αυτό με τη σειρά του οδηγεί στην επανάληψη της τάξης ή στην προσωρινή- μόνιμη εγκατάλειψη του σχολείου.(Τουρτούρας 2012).

Πολλοί ωστόσο είναι και οι εξωγενείς παράγοντες που συμβάλλουν στη σχολική αποτυχία του παιδιού. Κάποιοι από αυτούς είναι το μορφωτικό επίπεδο των γονιών, το κοινωνικό-οικονομικό επίπεδο της οικογένειας, οι συχνές μετακινήσεις, η διγλωσσία, η έλλειψη σχολικής ετοιμότητας, η διδακτέα ύλη κ.ά.

Βλέπουμε λοιπόν, ότι η σχολική αποτυχία είναι ένα πολυπαραγοντικό ζήτημα. 
Στη σχολική τάξη λοιπόν μπορεί να υπάρχουν

• μαθητές ντροπαλοί, με έντονο το αίσθημα της δειλίας. Τα μάτια όμως του εκπαιδευτικού βλέπουν έναν μαθητή με απροθυμία και μη θέληση συμμετοχής.
• μαθητές με ελλιπή σχολική ωριμότητα (η σχολική ωριμότητα αφορά την εξέλιξη της σχολικής νοημοσύνης) που επιφέρει στο μαθητή αδυναμία προσαρμογής στο σχολικό πλαίσιο και αδυναμία παρακολούθησης των μαθημάτων.
• μαθητές που οι εκπαιδευτικοί ερμηνεύουν ότι έχουν έναν αποσπασματικό και διστακτικό λόγο, ενώ στην πραγματικότητα αυτό είναι αποκύημα της χαμηλής αυτοεκτίμησης του ίδιου του παιδιού.
• μαθητές στοχοποιημένους λόγω κάποιων ιδιαίτερων εξωτερικών ή της προσωπικότητάς τους, χαρακτηριστικών, με αποτέλεσμα να τους γεννιέται μια συστολή και ένας φόβος να εκφράσουν τη γνώμη τους. Ο φόβος αυτός συνοδεύεται με δειλία μήπως γίνουν αντικείμενο κοροιδίας.
• μαθητές με έντονο το συναίσθημα του πανικού και του άγχους της επίδοσης, το οποίο γεννιέται λόγω της βαθμοθηρίας αλλά και της πίεσης του οικογενειακού περιβάλλοντος. Όλοι αυτοί οι παράγοντες, στην τάξη εμφανίζονται με έναν πανικό τη στιγμή που το παιδί καλείται να απαντήσει σε ερωτήσεις του δασκάλου.
• μαθητές που κυριαρχούνται από "σχολική ανία". Αδυνατούν να παρακολουθήσουν λόγω της έλλειψης ενδιαφέροντος για το μάθημα.
• μαθητές που στερούνται μεθοδολογίας. Πολλοί από αυτούς αδυνατούν να παρακολουθήσουν τη ροή του μαθήματος, λόγω της έλλειψης προγράμματος στο διάβασμά τους, είτε στο σπίτι, είτε στο σχολείο.

Κίνητρα, ενθάρρυνση, επιβράβευση είναι, κατά τη γνώμη μου οι τρεις μαγικές λέξεις που θα βοηθήσουν το παιδί, καθώς δεν υπάρχουν "μαγικές συνταγές".

• Κίνητρο δεν είναι μόνο ο βαθμός. Κίνητρο μπορεί να είναι ένας επαγγελματικός στόχος, ένα όραμα, η αξία (π.χ της μόρφωσης). Βάζοντας απλούς στόχους, ο μαθητής έχει καθημερινά ένα λόγο να προσπαθεί.
• Προσπάθησε κι άλλο!Μπορείς! Η ενθάρρυνση να αναλάβει το παιδί πρωτοβουλίες, να συμμετέχει σε εργασίες και να εκφράζει άφοβα τη γνώμη του, θα ενισχύσουν την αυτοεικόνα και την αυτοεκτίμησή του. 
• Επιβραβεύστε! Δεν κοστίζει! Η αξία τού "μπράβο" είναι τόσο μεγάλη, που δεν τη φαντάζεστε. Μια επιθυμητή συμπεριφορά, μια αξιέπαινη προσπάθεια, μια αργή ή γρήγορη εξέλιξη είναι πολύ καλοί λόγοι γι' αυτό.

Θα ήθελα, κλείνοντας να προσθέσω, ότι ένα ενθαρρυντικό και υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον, βοηθούν πολύ το παιδί στην επίτευξη των στόχων του. Κινητοποιούνται κι έχουν εμφανή όρεξη για να θέσουν νέους μαθησιακούς στόχους. Οι μαθητές αυτοί είναι συνήθως οριοθετημένοι και πειθαρχημένοι. Σε αντίθετη περίπτωση, ένα μη υποστηρικτικό περιβάλλον οδηγεί σε συμπεριφορές που μπορούν να χαρακτηριστούν απαξιωτικές προς τη γνώση και με έλλειψη κινήτρων.

Σχέση συνεργασίας με το δάσκαλο του παιδιού σας.

Η προσωπική μου γνώμη σχετικά με την τεράστια επιρροή που έχει η οικογένεια (η σχέση των γονεων μεταξύ τους αλλά και απέναντι στα παιδιά τους) στο παιδί, επιβεβαιώνεται καθημερινά όλο και περισσότερο. Μιλώντας για επιρροή, εννοούμε το συμπεριφορικό αλλά και το γνωστικό τομέα με ποικίλους τρόπους. Η οικογένεια ως η πρώτη και η σημαντικότερη κοινωνία που εισέρχεται το παιδί, μαθαίνει σε εκείνο να διαχωρίζει τις σωστές από τις μη αποδεκτές συμπεριφορές.


Ο εκπαιδευτικός από την άλλη πλευρά (στο σχολικό περιβάλλον η σε κάποιο άλλο), διαθέτει εξίσου μεγάλη επιρροή απέναντι στο παιδί, αφού διαθέτει όλα εκείνα τα "εργαλεία" με χρήση των οποίων, θα κάνει πιο γρήγορη κι αποτελεσματική την εκμάθηση γνώσεων στο παιδί.


Οι ειδικές μαθησιακές δυσκολίες είναι μια μόνιμη κατάσταση που επηρεάζει το παιδί. αυτό σημαίνει ότι οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να είναι σε μια συνεχή εγρήγορση, προκειμένου να εντοπίζουν και να επιλέγουν τις κατάλληλες μεθόδους που θα ταιριάζουν στο μαθητή και θα του φανούν αποδοτικές. Η σχέση ανάμεσα στο γονιό και στον εκπαιδευτικό είναι καθοριστικής σημασίας αλλά συχνά προκύπτουν προβλήματα που την παρεμποδίζουν. Μια ενδεχόμενη κακή εμπειρία από προηγούμενο εκπαιδευτικό, κάνει ένα γονιό πιο καχύποπτο και επιφυλακτικό, ενώ από την άλλη πλευρά, οι εκπαιδευτικοί πολλές φορές θεωρώντας τους γονείς ανίδεους κι αδιάφορους απέναντι στα παιδιά τους, είναι αρνητικά διακείμενοι απέναντι τούς. Παρ' όλες όμως τις δυσκολίες και τους προβληματισμούς, ο στόχος είναι κοινός, η μέγιστη δυνατή ενίσχυση και στήριξη του παιδιού.


Για την επίτευξη λοιπόν, αυτού του κοινού στόχου, κρίνεται αναγκαία η οικοδόμηση μια ειλικρινούς συνεργασίας. Μερικές συμβουλές για να συμβεί αυτό:

1. Ο γονιός θα ήταν χρήσιμο να ενημερώσει το δάσκαλο του παιδιού του για όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά του χαρακτήρα του. Η σκιαγράφηση του παιδιού (χαρακτήρας, χόμπι, διάγνωση-εάν υπάρχει), θα δώσει τη δυνατότητα στο δάσκαλο να το γνωρίσει κι από τα μάτια του γονιού, όταν εκείνο βρίσκεται στο σπίτι.
2. Η συνάντηση γονιού και δασκάλου θα ήταν σωστό να γίνει την πρώτη κιόλας μέρα της σχολικής χρονιάς. Αυτό θα δώσει την  ευκαιρία στο γονιό να συναναστραφεί νωρίς με τον εκπαιδευτικό, αλλά και το αντίστροφο, ώστε ο δάσκαλος να είναι "προετοιμασμένος" και γνώστης από πριν, για τον μαθητή.
3. Είναι σωστό ο γονιός να ενημερώσει το δάσκαλο για το μαθησιακό προφίλ του παιδιού, Η απόδοσή του στη διάρκεια των σχολικών χρόνων αλλά και οι τρόποι, οι τεχνικές που το έχουν βοηθήσει ή αποθαρρύνει στο παρελθόν, είναι πολύ χρήσιμες πληροφορίες.
4.  Ο γονιός θα πρέπει να είναι ενήμερος για τις εκπαιδευτικές προσεγγίσεις που χρησιμοποιεί ο εκπαιδευτικός, προκειμένου να μην κάνει κάτι εντελώς διαφορετικό και αποπροσανατολίσει το παιδί.
5. Πολλές φορές, ενώ ο στόχος είναι ο ίδιος, οι τρόποι προσέγγισης διαφέρουν ανάλογια με την προσωπικότητα του καθενός. έτσι, ο εκπαιδευτικός μπορεί να συνεισφέρει με διαφορετικό τρόπο και ο γονιός με κάποιο άλλο.
6. Τα κίνητρα στους μαθητές και ιδιαίτερα σε εκείνους που αντιμετωπίζουν μαθησιακές δυσκολίες, κρίνονται απαραίτητα, αφού χωρίς εκείνα, ενδεχομένως η διαδικασία της μάθησης, να καταστεί ανιαρή.
7. Το παιδί είναι σωστό να "μιλάει" για τα συναισθήματά του και να τα "ονομάζει". Η έκφραση συναισθημάτων στο γονιό για τον εκπαιδευτικό και το αντίστροφο, θα δώσει την ευκαιρία στον καθέναν να έχει εποπτεία στο σχολικό περιβάλλον και στο σπίτι αντίστοιχα.
8. Η ανάπτυξη ενδιαφερόντων κρίνεται απαραίτητη και από το γονιό και από το δάσκαλο.
9. Στο σπίτι, οι γονείς θα πρέπει να βοηθούν το παιδί (όπου κρίνεται απαραίτητο) στις σχολικές εργασίες, ούτως ώστε ο μαθητής να αισθανθεί ασφάλεια.

Ας μην ξεχνάμε λοιπόν ότι μια σωστή και με, γερά θεμέλια, διαπροσωπική σχέση γονεά-παιδιου-εκπαιδευτικού, ευνοεί:

• την προσωπική εξέλιξη του μαθητή
• το καλύτερο συναισθηματικό κλίμα
• τη μεγαλύτερη πειθαρχία
• την αποτελεσματικότερη διδασκαλία
• την αποτελεσματικότερη μάθηση

Δεπυ στους ενήλικες

Η ΔΕΠΥ (Διαταραχή Ελλειματικής Προσοχής - Υπερκινητικοτητα) είναι μια αναπτυξιακή διαταραχή με νευροβιολογική βάση. Κάποια από τα βασικά χαρακτηριστικά της είναι η μειωμένη συγκέντρωση και ο έντονος παρορμητισμός (σε περίπτωση που συνυπάρχει και η υπερκινητικότητα, προστίθεται και η συνεχής κινητικότητα).

Είναι υπερκινητικο η' απλά ζωηρό? 

Η πιο συνηθισμένη αλλά και αναμενόμενη ερώτηση των γονέων είναι αυτή. Πολλά παιδιά είναι απλά ζωηρά. Όταν όμως οι προαναφερθείσες συμπεριφορές εμφανίζονται σε βαθμό ασύμφωνο με την ηλικία του παιδιού, τότε καλό θα ήταν να παρακολουθηθεί πιο εντατικά.

Γιατί αδυνατεί να συγκεντρωθεί όταν του δίνεται μια άσκηση για το σχολείο, ενώ όταν θα έχει ένα κίνητρο για μια δραστηριότητα στο σπίτι, μπορεί να τα καταφέρει? 

Υπάρχει η πιθανότητα το παιδί να χρειάζεται κίνητρο για να ολοκληρώσει μια δραστηριότητα. Στην περίπτωση αυτή, ελέγχουμε το παρορμητισμό και την αδυναμία συγκέντρωσης με βάση την ηλικία και το αναπτυξιακό του προφίλ. Εάν οι συμπεριφορές αυτές, δημιουργούν δυσκολίες στις σχέσεις του με τους άλλους (στο σχολείο, στις εξωσχολικές δραστηριότητες ή στο σπίτι), τότε καλό θα ήταν ο γονιός να συμβουλευτεί κάποιον ειδικό εκπαιδευτικό, ώστε να συνεργαστούν για να βοηθηθεί το παιδί.

Η σκιαγράφηση του Κωνσταντίνου, ίσως βοηθήσει ώστε να καταλάβουμε καλύτερα τα χαρακτηριστικά ενός παιδιού με ΔΕΠΥ.
Ο Κωνσταντίνος είναι 8 ετών και είναι είναι παιδί που κινείται αδιάκοπα, χωρίς να κουράζεται. Η προσοχή του διασπάται πολύ εύκολα και δυσκολεύεται ιδιαίτερα να παραμείνει συγκεντρωμένος ώστε να ολοκληρώσει μια δραστηριότητα.
Χρειάζεται συνεχώς κίνητρα για την επίτευξη μια δραστηριότητας και κυρίως επιβράβευση.
Κατά τη διάρκεια, παιχνιδιού με τους φίλους του, είναι ιδιαίτερα παρορμητικός και δε μπορεί να περιμένει τη σειρά του. Κάνει συνεχώς ζαβολιές με σκοπό να κερδίσει και θέλει να είναι το επίκεντρο της προσοχής (πράγμα με το οποίο δυσανασχετούν οι φίλοι του).

Ας προσπαθήσουμε τώρα, να φανταστούμε τον Κωνσταντίνο σαν ενήλικα.

Η σύγχρονη πραγματικότητα είναι πολύπλοκη και η διαχείρισή της απαιτεί να έχουμε μια σειρά από ικανότητες που μας επιτρέπουν:

• να φιλτράρουμε τα εξωτερικά ερεθίσματα, ώστε να ελέγξουμε ποιο από αυτά θα υιοθετήσουμε αλλά και ποιο από αυτά θα απομονώσουμε.
• να βάζουμε προτεραιότητες, αποφασίζοντας την κάθε στιγμή, τί είναι το πιο σημαντικό

Ο Κωνσταντίνος δυσκολεύεται ως ενήλικας, σε αρκετές πτυχές της καθημερινής του ζωής, όπως η εργασία, οι ερωτικές και κοινωνικές του σχέσεις, οι σπουδές. Οι φρενήρεις ρυθμοί της καθημερινότητας, σε συνδυασμό με την αδύναμη  μνήμη του, τον κάνουν ασυνεπή στις υποχρεώσεις του (ξεχνάει να πληρώσει λογαριασμούς, δεν θυμάται προσωπικές υποχρεώσεις). Αδυνατεί να συγκεντρωθεί σε τομείς που απαιτούν συγκέντρωση, γεγονός που του δημιουργεί προβλήματα, τις περισσότερες φορές, στο εργασιακό περιβάλλον. Ακόμη, δεν έχει καλή αίσθηση του χρόνου, με αποτέλεσμα να καθυστερεί σε συναντήσεις.

ΤΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΓΙ' ΑΥΤΟ

Είναι αδιαμφισβήτητο ότι η ζωή με ΔΕΠΥ είναι πιο δύσκολη, αλλά η αποδοχή και η αναγνώριση είναι το πρώτο βήμα. Ύστερα έρχονται τα υπόλοιπα:

• Συναισθηματικό αυτοέλεγχος. Πριν απαντήσω ή αντιδράσω σε κάτι, το σκέφτομαι καλά.
• Δεν αναβάλω και δεν αποφεύγω υποχρεώσεις.
• Να βάζω ειδοποιήσεις, προκειμένου να μην αμελώ πράγματα.

Ακόμη:

• ενημέρωση της οικογένειας σε σχέση με τις δυσκολίες του οικείου τους και αποφυγή θυμού που πιθανών να εκτονωθεί, λόγω της συσσωρευμένης κούρασης.
• εκπαίδευση του ίδιου του ατόμου σε σχέση με τα νευροβιολογικά αίτια της ΔΕΠΥ.
• απαλλαγή από βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις του τύπου "είμαι τεμπέλης", "είμαι ανεύθυνος".